၂၀၂၀ မားစ္ၿဂိဳလ္ခရီးစဥ္ေတြမွာ အဓိကေနရာကတာဝန္ယူထားတဲ့ နာဆာကေဒၚမီမီေအာင္

NASA, Pixabay-Aynur_zakirov

နာဆာ(NASA)ဟာ လာမယ့္ ၂၀၂၀ ခုႏွစ္အတြင္း မားစ္ၿဂိဳလ္နဲ႔ပတ္သက္လို႔ ပေရာဂ်က္ေတြအမ်ားႀကီး ျပဳလုပ္ဖို႔ရွိေနပါတယ္။ လက္ရွိကမၻာေျမက သိပၸံပညာရွင္ေတြအေနနဲ႔ စိတ္ဝင္စားမႈအျမင့္ဆံုးျဖစ္ေနတဲ့ မားစ္ၿဂိဳလ္ကေတာ့ ေလ့လာစရာေတြအခုအခ်ိန္အထိ မကုန္ခမ္းႏုိင္ေအာင္ပါပဲ။ ဒီလိုမ်ိဳး ပေရာဂ်က္ေတြမွာ အဓိကေနရာကေန ဦးေဆာင္ဦးရြက္ျပဳေနတဲ့အထဲ ျမန္မာအမ်ိဳးသမီး ေဒၚလမီမီေအာင္ကေတာ့ ထိပ္ဆံုးက ပါဝင္လ်က္ရွိေနပါတယ္။

NASA

ေဒၚမီမီေအာင္ရဲ႕ မိဘႏွစ္ပါးစလံုးဟာ ျမန္မာလူမ်ိဳးစစ္စစ္ေတြျဖစ္ေပမယ့္လို႔ သူမကေတာ့ အေမရိကမွာ ေမြးဖြားခဲ့တဲ့ အေမရိကန္ႏုိင္ငံသူတစ္ေယာက္ပါ။ အသက္ ၂ ႏွစ္ခြဲေလာက္မွ ျမန္မာနုိင္ငံကိုပထမဆံုးအႀကိမ္အျဖစ္ ေရာက္လာခဲ့ပါတယ္။ အသက္ ၁၆ ႏွစ္မွာေတာ့ အေမရိကကို သူမရဲ႕အထက္တန္းေနာက္ပိုင္းပညာေရးအတြက္ ျပန္လည္ေျပာင္းေရႊ႕သြားပါေတာ့တယ္။ ငယ္စဥ္ကတည္းကအာကာသသိပၸံပညာရပ္ေတြကို စိတ္ဝင္စားခဲ့သူမလို႔ တကၠသိုလ္တက္တဲ့အခါမွာလည္း electronic engineering ဘာသာရပ္ကိုအထူးျပဳယူကာ University of Illinois မွာ ပညာသင္ၾကားရင္း ၁၉၉၀ ခုႏွစ္မွာေတာ့ တကၠသိုလ္ကေနၿပီး မာစတာဘြဲ႕ကိုရရွိခဲ့တာပါ။

မာစတာတန္းမွာသင္ၾကားခဲ့တဲ့ ဆရာေတြထဲက ပါေမာကၡတစ္ေယာက္ဟာ သူမကို JPL ဆိုတဲ့ အာကာသေလ့လာေရးပေရာဂ်က္တစ္ခုနဲ႔ မိတ္ဆက္ေပးရင္းနဲ႔မွ ေက်ာင္းလည္းၿပီးေရာ ေဒၚမီမီေအာင္အေနနဲ႔ JPL (Jet Propulsion Laboratory) မွာ ပါဝင္ခဲ့ၿပီး နာဆာရဲ႕ Deep Space Network (DSN) မွာလည္း တစ္ခါတည္း ပါဝင္ခြင့္ရရွိခဲ့ပါေတာ့တယ္။ DSN မွာေတာ့ သူမအေနနဲ႔ radio frequency ေတြ၊ microwave subsystems အပိုင္းေတြကို တာဝန္ယူေလ့လာခဲ့ရင္းနဲ႔မွ ပထမဆံုး digital receiver system တစ္ခုျဖစ္တဲ့ Block V Receiver ကို တည္ထြင္ႏုိင္သြားခဲ့ေသးတဲ့အျပင္ကိုမွ ေနာက္ထပ္ တီထြင္မႈေတြ၊ ရွာေဖြေတြ႕ရွိမႈအသစ္ေတြနဲ႔ နာဆာရဲ႕ DSN ကို ေတာ္ေတ္ာေလး အက်ိဳးျဖစ္ေစခဲ့ပါတယ္။

READ
ကေလးေတြဟာ အႏုပညာဓာတ္ခံ ပါၾကေၾကာင္း ျပသေနတဲ့ ပန္းခ်ီကားမ်ား
Wikimedia Commons

ဒီလိုႀကိဳးစားအားထုတ္မႈေတြ၊ ထပ္ဆင့္ေအာင္ျမင္မႈေတြေၾကာင့္ ၂၀၀ ခုႏွစ္မွာပဲ ပေရာဂ်က္တစ္ခုအတြက္ project element manager အျဖစ္ ခန္႔အပ္ခံခဲ့ရၿပီး အဓိကတာဝန္ယူခဲ့ရတာကေတာ့ ပ်ံသန္းလို႔ရတဲ့စက္ေတေြကို တီထြင္မႈအပိုင္းမွပဲျဖစ္ပါတယ္။ ၂၀၀၃ ခုႏွစ္မွေတာ့ JPL ရဲ႕ နည္းပညာအဖြဲ႕အစည္းကို supervisor ရာထူးနဲ႔ စီမံခန္႔ခြဲေရးအဆင့္တာဝန္ေပးအပ္ျခင္းခံခဲ့ရပါၿပီ။ ဒီလိုတာဝန္ယူထားရင္းနဲ႔မွ နာဆာလက္ေအာက္မွာပဲ  အာကာသယာဥ္ေတြ၊ ပ်ံသန္းယာဥ္ေတြအေၾကာင္း ေလ့လာတီထြင္းရင္း အနာဂတ္မွာ ျပဳလုပ္မယ့္ နာဆာရဲ႕ပေရာဂ်က္ေတြမွာ အသံုးျပဳဖို႔ ပ်ံသန္းယာဥ္ဒီဇုိင္းေပါင္းမ်ားစြာကို ေနာက္ကြယ္ကေန ဖန္တီးေပးေနသူတစ္ေယာက္ျဖစ္လာခဲ့ပါတယ္။

၂၀၁၅ ခုႏွစ္မွာေတာ့ လက္ရွိသူမတာဝန္ယူထားတဲ့ နာဆာရဲ႕ မားစ္ၿဂိဳလ္ခရီးစဥ္ေတြအတြက္ ရဟတ္ယာဥ္ငယ္ေလးေတြ တည္ေဆာက္မႈကို တာဝန္ယူထားရင္း အခုအခ်ိန္မွာေတာ့ ေဒၚမီမီေအာင္ဟာ JPL ရဲ႕ project manager တစ္ေယက္ ျဖစ္ေနခဲ့ပါၿပီ။ ဘီဘီစီက 100 Women ထဲမွာလည္း ေဖာ္ျပျခင္းခံခဲ့ရသူတစ္ဦးပါ။ ဒီလိုမ်ိဳး အထက္တန္းေက်ာင္းသူဘဝစိတ္ကူးအိပ္မက္ကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ႏုိင္ခဲ့တဲ့ ေဒၚမီမီေအာင္မွာ စံျပပုဂၢိဳလ္တစ္ဦးရွိေနပါတယ္။ အဲဒီသူကေတာ့ သူမရဲ႕ မိခင္ပါပဲ။ ေဒၚမီမီေအာင္ရဲ႕ မိခင္ဆိုသူမွလည္း ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ သခ်ၤာဘာသာရပ္ကို PhD ဘြဲ႕ရရွိခဲ့တဲ့ ပထမဆံုးေသာ အမ်ိဳးသမီးတစ္ဦးျဖစ္ခဲ့တာပါ။ သူမရဲ႕ထက္ျမက္မႈေတြ၊ သခ်ၤာထူးခၽြန္းဥာဏ္ရည္ေတြက မိခင္ဆီက အေမြရခဲ့သလားလို႔ေတာင္ ထင္မွတ္ရေလာက္ပါေပတယ္။

READ
နည္းပညာျမင့္ F-35 C တိုက္ေလယာဥ္ကို ပထမဦးဆံုး ေမာင္းႏွင္ခြင့္ရမယ့္ အမ်ဳိးသမီး
Wikimedia Commons

သူမရဲ႕မိခင္ဟာ လက္ေတြ႕ဆန္တယ္၊ အေမွ်ာ္အျမင္ရွိၿပီး အဲဒီေခတ္ျမန္မာအမ်ိဳးသမီးေတြထဲမွာေတာ့ ေတာ္ေတာ္ေလး ေခတ္မီအေတြးအေခၚနဲ႔ ရွင္သန္ခဲ့သူတစ္ေယာက္လို႔ ဆိုႏုိင္ပါလိမ့္မယ္။ ၁၆ ႏွစ္သမီးေလး မီမီေအာင္ကို ပညာသင္ဖို႔တစ္ခုတည္းအတြက္ ယံုယံုၾကည္ၾကည္နဲ႔ အေမရိကကိုတစ္ေယာက္တည္း လႊတ္ခဲ့တာဟာ မိခင္ႀကီးအတြက္ေတာ့ မွန္ကန္တဲ့ေရြးခ်ယ္မႈတစ္ခုပါပဲေလ။

Penny

SHARE