အရက္မူးတဲ့အခါ မ်က္ႏွာနီလာတတ္သူမ်ား၊ အယ္လ္ဇုိင္းမားျဖစ္ဖုိ႔ ပုိနီးစပ္

Twitter / @larra_akuh

အယ္လ္ဇုိင္းမားေရာဂါဆုိတာ သက္ႀကီးပုိင္းမွာ အျဖစ္မ်ားတဲ့ Dementia ေရာဂါတစ္မ်ိဳးျဖစ္ၿပီး၊ ဦးေႏွာက္ဆဲလ္ေတြ တျဖည္းျဖည္း အလုပ္မလုပ္ဘဲ ေသကုန္တဲ့အတြက္ မွတ္ဉာဏ္ေတြဆုံး႐ႈံးျခင္း စတဲ့အေျခအေနေတြကို ရင္ဆုိင္ရေစတာ ျဖစ္ပါတယ္။ အခုလည္း ဒီေရာဂါနဲ႔ ဆက္စပ္ေနတဲ့အေျခအေနတစ္ကို ပရိသတ္ႀကီးအတြက္ တင္ဆက္ေပးခ်င္ပါတယ္။

အရက္ေသာက္တဲ့အခါတုိင္း မ်က္ႏွာႀကီး နီလာတတ္တဲ့အျဖစ္မ်ိဳးကို အားလုံးနီးပါး ကိုယ္တုိင္မႀကဳံဖူးေတာင္ ျမင္ဖူးပါလိမ့္မယ္။ ဒီအေျခအေနကို Asian flush လုိ႔ ေခၚၿပီး၊ အရက္ေသာက္တဲ့အခါမွာ လည္ပင္းနဲ႔မ်က္ႏွာေတြတစ္ဝုိက္ နီးျမန္းလာတတ္တဲ့ သေဘာကို ဆုိလုိပါတယ္။ ဒီအေျခအေနဟာ အယ္လ္ဇုိင္းမားနဲ႔ ဆက္စပ္ေနပါသတဲ့။

Stanford University School of Medicine ရဲ႕ ေလ့လာမႈအရ ဒီအေျခအေနဟာ အယ္လ္ဇုိင္းမားနဲ႔ဆက္စပ္ေနေၾကာင္းကို ေတြ႕ရွိခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ မ်က္ႏွာ နီးျမန္းရျခင္းအေၾကာင္းအရင္းက Mitochondrial aldehyde dehydrogenase 2 (ALDH2) လုိ႔ေခၚတဲ့ မ်ိဳးဗီဇသေႏၶေျပာင္းလဲျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္တာပါ။

ALDH2 ဟာ အယ္လ္ဇုိင္းမားေဝဒနာရွင္ေတြနဲ႔ ၾကြက္ေတြရဲ႕ ဆဲလ္ေတြကို ထိခုိက္ပ်က္စီးမႈ ပုိမ်ားလာေစၿပီး၊ အရက္ေသာက္တဲ့အခါမွာလည္း အဲဒီသေဘာတရားေၾကာင့္ တခ်ိဳ႕ေသာမ်က္ႏွာႀကီးေတြ နီရဲလာတာျဖစ္တယ္လုိ႔ ဆုိပါတယ္။ ေသာက္တဲ့အခါတုိင္း Asian flush ျဖစ္ေလ၊ အယ္လ္ဇုိင္းမားေရာဂါခံစားရဖုိ႔ ပုိၿပီးေတာ့ နီးစပ္ေလလုိ႔ ပညာရွင္ေတြက ဆုိပါတယ္။

ေဒါက္တာ Daria Mochly-Rosen က “ ရွာေဖြေတြ႕ရွိခဲ့တဲ့ အခ်က္အလက္အေတြအရ အရက္နဲ႔ အယ္လ္ဇုိင္းမားတုိ႔ရဲ႕ Disease Prone genes ေတြက အယ္လ္ဇုိင္းမားျဖစ္ဖုိ႔ ပုိၿပီးေတာ့ အလားအလာမ်ားပါတယ္ … ကၽြန္မတုိ႔ဟာ လူနာေတြရဲ႕ ဆဲလ္ေတြနဲ႔ တိရစာၦန္ေတြရဲ႕ဆဲလ္ေတြကို ေလ့လာရင္းနဲ႔ ေတြ႕ရွိခဲ့တာပါ … အနာဂတ္မွာလည္း ေရာဂါဆုိင္ရာေလ့လာမႈေတြ ဆက္ၿပီး လုပ္ႏုိင္ဖြယ္ရွိပါတယ္ ‘လုိ႔ ေျပာခဲ့ပါတယ္။

ALDH2 ဟာ ခႏၶာကိုယ္အတြင္းက အလုိအေလွ်ာက္ ထုတ္ေပးတဲ့ ဇီဝထုတ္ကုန္တစ္မ်ိဳးျဖစ္ၿပီး၊ Aldehydes လုိ႔ေခၚတဲ့ အဆိပ္အေတာက္ေတြကို ဖယ္ရွားေပးပါတယ္။  ALDH2*2 genotype ကေတာ့ အဆိပ္ကို ဖယ္ရွားေပးႏုိင္တဲ့စြမ္းရည္ နိမ့္ပါးပါတယ္။ အေရွ႕အာရွနယ္တစ္ဝုိက္မွာေတာ့ ALDH2*2 ဟာ ေကာင္က်ိဳးထက္ ဆုိးက်ိဳးကိုပုိျဖစ္ေစတယ္ဆုိတာ ေလ့လာေတြ႕ရွိရၿပီး Acetaldehyde ေတြကို ပိုမုိတုိးပြားေစပါတယ္။

ဒီအေျခအေနကေန အေရအျပားျဖန္းျခင္း ေရာင္ရမ္းျခင္းမ်ားကို ျဖစ္ေစပါတယ္။ အရက္ေသာက္တုိင္း ALDH2*2 အေျခအေနပုိမုိဆုိးရြားလာျခင္းေၾကာင့္ အယ္လ္ဇုိင္းမားနဲ႔ ဆက္စပ္ေနတယ္ဆုိေသာ္လည္း သာမန္ထက္ ပမာဏဘယ္ေလာက္မ်ားမ်ား ပုိၿပီးျဖစ္ႏုိင္ေျခရွိတယ္ဆုိတာကုိေတာ့ ဆက္ၿပီးေလ့လာေနတယ္လုိ႔ ေဒါက္တာ Daria က ေျပာခဲ့ပါတယ္။ အျခားတစ္ဖက္က ေတြးရင္ေတာ့ အရက္ကို ေလွ်ာ့မယ္၊ ျဖတ္မယ္ဆုိရင္ေတာ့ အယ္လ္ဇုိင္းမားနဲ႔ ပိုၿပီး ေဝးေဝးေနတဲ့သေဘာလုိ႔ ဆုိရမွာျဖစ္ပါတယ္။

လင္းသုတ

SHARE