အေမရိကန္လူငယ္ထုထဲ စိုးရိမ္ဖြယ္ တရိပ္ရိပ္ျမင့္တက္လာတဲ့ ဆူဆိုက္ဒ္ျပႆနာ

Pexels/Trinity Kubassek

က်န္းမာေရးပညာရွင္ေတြက အေမရိကန္မွာ ဆူဆိုက္ဒ္ျပဳလုပ္မႈေၾကာင့္ ေသဆံုးသူဦးေရဟာ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္အနည္းငယ္အတြင္း တစ္ဟုန္ထိုးတိုးတက္လာခဲ့ေၾကာင္း ဆိုပါတယ္။ အေမရိကန္ႏိုင္ငံရဲ႕ Centers for Disease Control and Prevention (CDC) ကတင္ျပခ်က္အရ (၂၀၀၀) ခုႏွစ္မွာ အသက္(၁၀-၂၄) ႏွစ္အတြင္း ဆူဆိုက္ဒ္ေၾကာင့္ ေသဆံုးသူဦးေရဟာ (၄,၂၉၄) ဦးထိ ရွိခဲ့ၿပီး (၂၀၁၇) ခုႏွစ္မွာေတာ့ ေသဆံုးသူဦးေရ (၆,၇၆၉) ဦးထိ ရိွိခဲ့တာေၾကာင့္ ရာခို္င္ႏႈန္း (၅၀) ေက်ာ္ေလာက္ထိ တက္လာခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

CDC ကေတာ့ အေမရိကန္ႏုိင္ငံရဲ႕ ျပည္နယ္အားလံုးနီးပါးမွာ ဆူဆိုက္ဒ္ျဖစ္ပြားႏႈန္းေတြဟာ က်ားမမေရြးပဲ တက္လာေနတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ အခုဆိုရင္ေတာ့ ဆူဆိုက္ဒ္နဲ႔ေသဆံုးမႈဟာ အသက္ (၁၀) ႏွစ္ကေန (၃၄) ႏွစ္အတြင္း လူငယ္ေတြ ေသဆံုးရျခင္းရဲ႕ဒုတိယအၾကီးဆံုး အေၾကာင္းၾကီးတစ္ခုျဖစ္လာၿပီလို႔လည္း CDC က ေၾကညာခဲ့တာပါ။

READ
တရုတ္ႏိုုင္ငံ၏လူဦးေရထူထပ္မႈကို ေဖာ္ျပေနေသာဓာတ္ပံုမ်ား
Pexels/Daniel Reche

ဆူဆိုက္ဒ္ျပဳလုပ္တဲ့ လူတစ္ေယာက္ဟာ အေၾကာင္းရင္းတစ္ခုတည္းေၾကာင့္ျဖစ္သလို အေၾကာင္းရင္းမ်ားစြာ စုျပံဳေပါင္းစည္းၿပီးေတာ့လည္း ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ အခ်စ္ေရးအဆင္မေျပတာ၊ ပိုက္ဆံၾကပ္တည္းတာ၊ အလုပ္ ဒါမွမဟုတ္ ေက်ာင္းမွာ စိတ္ဖိအားခံရတာ မ်ားလြန္းတာနဲ႔ ရုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာ က်န္းမာေရးျပႆနာေတြဟာ ဆူဆိုက္ဒ္ျပဳလုပ္ရျခင္းရဲ႕ေယဘူယ်အေၾကာင္းရင္းေတြပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

CDC

ဒါ့အျပင္ ဆူဆိုက္လုပ္ၿပီး ေသဆံုးသြားတဲ့ လူငယ္ေတြဟာ အက္ဆီးဒန္႔၊ လူသတ္မႈ၊ ကင္ဆာေတြနဲ႔ ေသဆံုးသြားသူ လူငယ္ေတြထက္ အရည္အတြက္ ပိုမိုမ်ားျပားလာေၾကာင္းလည္း သိရပါတယ္။ ဆူဆိုက္္ဒ္ျပဳလုပ္ေတာ့မယ့္လူဟုတ္၊ မဟုတ္ ဆိုတာကိုေတာ့ ေအာက္ေဖာ္ျပပါ အခ်က္ေတြနဲ႔ တိုင္းတာသိရွိႏိုင္ပါတယ္။

CDC
  • မိမိကိုယ္ကို ထိခိုက္နာက်င္ေအာင္လုပ္ျခင္း၊ သတ္ေသေတာ့မယ္လို႔ ေျပာဆိုျခင္း
  • ဆူဆိုက္ဒ္အထေျမာက္ဖို႔ နည္းလမ္းရွာထားျခင္း (ဥပမာ လူ႔အသက္အႏ ၱရာယ္ျဖစ္ေစႏုိင္တဲ့ ေဆးလံုးေတြကို အနားမွာထားျခင္း၊ ေသနတ္ယူထားျခင္း)
  • ေသျခင္းတရားအေၾကာင္း မၾကာခဏေျပာၿပီး ဆိုရွယ္မီဒီယာေပၚမွာလည္း ဆူဆုိိက္ဒ္အေၾကာင္းေတြ ေရးသားျခင္း
  • ေဒါသထြက္ကာ လက္တံု႔ျပန္လိုျခင္း
  • အသက္အႏ ၱရာယ္ထိခိုက္ေစတဲ့အရာေတြကို မဆင္မျခင္ျပဳလုပ္ျခင္း
  • စိတ္ဓာတ္က်ကာ လူ႔အဖြဲ႔အစည္းမွ ကင္းကြာၿပီး ေနထိုင္လိုျခင္း
  • ညဘက္ အိပ္မေပ်ာ္ျခင္းနဲ႔ စိုးရိမ္ေသာကမ်ားေနျခင္း
  • ရုတ္ခ်ည္း စိတ္အေျပာင္းအလဲျမန္ျခင္း တို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။
READ
အေမရိကန္အလံ၊ ေဘာင္းဘီတိုတစ္ထည္ထဲနဲဲ႔ ဟာရီကိန္းမုန္တိုင္းကို ရင္ဆိုင္ေနသူအမ်ိဳးသား
Pexels/Engin Akyurt

တကယ္လို႔ စာမ်က္သူအေနနဲ႔ ဒီလိုအခ်က္အလက္ေတြကို ကိုယ္နဲ႔ ခင္မင္ရင္းႏွီးသူတစ္ေယာက္ေယာက္ဆီမွာ ေတြ႔ခဲ့ရင္ေတာ့ ေသခ်ာဂရုစိုက္ေစာင့္ၾကည့္ဖို႔ လိုပါတယ္။ ဒီလိုအေျခအေနမွာ သူတို႔ကို ကူညီဖို႔အေကာင္းဆံုးနည္းလမ္းကေတာ့ သူတုိ႔ကို ကုိယ္က အကူအညီေပးခ်င္တယ္၊ စာနာဂရုစုိက္တယ္ဆိုတာ သူတို႔သိေအာင္ ျပေပးဖို႔ပါပဲ။ သူတို႔နဲ႔ စကားေျပာတဲ့အခါမွာလည္း ကိုယ္က မ်ားမ်ားနားေထာင္ေပးၿပီး စကားေတြအမ်ားၾကီး မေျပာမိေအာင္ သတိထားသင့္ပါတယ္။ ဆူဆိုက္ဒ္လုပ္မယ့္ကိစၥကို တားဆီးခ်င္ေဇာနဲ႔ ၿခိမ္းေျခာက္တာ၊ အျပစ္တင္တာေတြလည္း မလုပ္္သင့္တာကို insider သတင္းဌာနမွ တဆင့္ ကိုးကားေဖာ္ျပေပးလိုက္ရပါတယ္။

လင္းလင္း (ShweMom)

SHARE