အရူးေထာင္ရဲ႕ လွ်ိဳ႔ဝွက္ခ်က္ေတြကို ေဖာ္ထုတ္ဖို႔ ရူးဟန္ေဆာင္ခဲ့တဲ့ သတင္းေထာက္

(၁၉) ရာစုႏွစ္ပတ္ဝန္းက်င္နဲ႔ အေစာပိုင္းကာလေတြတုန္းက စိတၱဇေဆးရံုေတြဟာ မေကာင္းသတင္းေတြနဲ႔ ေက်ာ္ၾကားခဲ့တဲ့ ေနရေတြျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ အလံုပိတ္သံုတိုင္ေတြၾကားက အလံုပိတ္အခန္းေတြထဲ ရူးသြပ္သူအျဖစ္ ေရာက္လာသူ မည္သူမဆို ထိုေခတ္ထိုအခါတုန္းက ႀကီးစြာေသာ ဒုကၡဆင္းရဲေပါင္းမ်ိဳးစံုကို ေတြ႕ၾကံဳခံစားခဲ့ၾကပါတယ္။ နည္းပညာေတြ၊ သတင္းဖလွယ္တာေတြနဲ႔ အသိပညာသိပ္မတိုးတက္ေသးတဲ့ေခတ္မ်ားျဖစ္တာေၾကာင့္ အလံုပိတ္အခန္းမ်ားထဲက အကူအညီေတာင္းသံေတြကို ျပင္ပမွလူထုမ်ားက မၾကားႏိုင္ခဲ့ၾကပါဘူး။

ဒါေၾကာင့္ပဲ စိတ္ေရာဂါခံစားေနရသူေတြကို စမ္းသပ္တာေတြ၊ ညွင္းပန္းႏွိပ္စက္တာေတြ၊ အႏိုင္က်င့္ေစာ္ကားတာေတြအျပင္ အစုလိုက္အျပံဳလိုက္သတ္ျဖတ္မႈေတြပါ စိတၱဇေဆးရံုေတြထဲ ျဖစ္ပြားခဲ့ၾကတာပဲျဖစပ္ပါတယ္။ ဒီကိစၥေတြကို ရိပ္မိသူေတြတခ်ိဳ႕ရွိေနေပမယ့္လည္း ေဆးရံုပိုင္ရွင္အမ်ားစုဟာ ေဒသခံတာဝန္ရွိသူေတြကိုပါ ေရငံုႏႈတ္ပိတ္ထားတာေၾကာင့္ အထက္မွအရာရွိမ်ားမသိဘဲ ရွိခဲ့ရပါတယ္။ သို႔ေလာသို႔ေလာသတင္းေတြၾကားတဲ့အတြက္ အေရးယူခ်င္ပါေသာ္လည္း သက္ေသမ်ားမရွိတဲ့အတြက္ ဘယ္လိုမွ မတတ္ႏိုင္ခဲ့ၾကပါဘူး။

ဒီကိစၥကို ေဖာ္ထုတ္ဖို႔အတြက္ သတင္းစာတုိက္တစ္ခုမွ တိတ္တဆိတ္တာဝန္ေပးခံခဲ့ရသူတစ္ဦးရွိခဲ့ပါတယ္။ သူမနာမည္ကေတာ့ Nellie Bly လို႔ေခၚၿပီး ထိုေခတ္တုန္းက ရွားရွားပါးပါးအမ်ိဳးသမီးသတင္းေထာက္မ်ားထဲမွ တစ္ဦးအပါအဝင္ျဖစ္ပါတယ္။

H. J. Myers

၁၈၈၇ ခုႏွစ္အေရာက္မွာေတာ့ သူမဟာ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ႀကီးႀကီးမားမားတစ္ခုကို ခ်ခဲ့ပါတယ္။ ဒါကေတာ့ စိတၱဇေဆးရံုမ်ားရဲ႕ ညစ္ေထးတဲ့အတြင္းေရးမ်ားကို ေဖာ္ထုတ္ဖို႔ပါပဲ။ ဒီအျပင္ New York World သတင္းစာမွလည္း ဒီကိစၥမ်ားနဲ႔စပ္လ်ဥ္းၿပီး သတင္းတစ္ပုဒ္ဖန္တီးဖို႔ အားစိုက္လ်က္ရွိေနတဲ့အခ်ိန္ပါ။ ဒါေၾကာင့္ NY World သတင္းစာရဲ႕ အစီအစဥ္ျဖင့္ သတင္းေထာက္ Nellie ဟာ Blackwell ကၽြန္းမွာတည္ရွိတဲ့ Lunatic အမ်ိဳးသမီးသီးသန္႔ စိတၱဇေဆးရံုထဲသို႔ ဝင္ဖို႔အတြက္စတင္ဖန္တီးပါေတာ့တယ္။

British Library

ေဆးရံုတည္ရွိတာ ေဒသသို႔သြားေရာက္ၿပီး အခ်ိိန္တစ္ခုၾကာတဲ့အထိ ေနထိုင္ကာ ရူးခ်င္ဟန္ေဆာင္ခဲ့ရပါတယ္။ သူမရဲ႕လွည့္ကြက္ကို လူေတြရိပ္မိသြားမွာလည္းစိုးရတာေၾကာင့္ တစ္ခါတစ္ေလ သရုပ္ေဆာင္ဖို႔ မွန္ၾကည့္ၿပီးအစမ္းေလ့က်င့္ခဲ့ရပါေသးတယ္။ ဒါေပမဲ့ အေသးစိတ္ဂရုတစိုက္နဲ႔ ရူူးခ်င္ဟန္ေဆာင္ၿပီးေနာက္မွာေတာ့ တကယ္ပဲ Lunatic စိတၱဇေဆးရံုသို႔ စိတ္ေဝဒနာသည္အျဖစ္ ပို႔ျခင္းခံခဲ့ရပါတယ္။

READ
သင္မသိေသးတဲ့ အဲလိဇဘက္ ဘုရင္မၾကီးရဲ႕ စိတ္၀င္စားဖြယ္ရာ အခ်က္အလက္မ်ား
Ten Days In A Mad-House

ေဆးရံုထဲ ျဖတ္သန္းခဲ့ရတဲ့ (၁၀) ရက္တာအတြင္းဆိုးရြားစြာေနထိုင္ခဲ့ပံုမ်ားကို အလုပ္ကမ္းလွမ္းခဲ့တဲ့ သတင္းစာမွာ ေဆာင္းပါးေရးခဲ့ရံုတင္မကဘဲ သီးသန္႔အေနနဲ႔ “10 Days in Mad-House” ဆိုတဲ့ နာမည္နဲ႔ စာအုပ္ထုတ္ေဝခဲ့ပါေသးတယ္။ စာအုပ္ထဲ သူမနဲ႔ New York World သတင္းစာမွ အယ္ဒီတာတို႔ အလုပ္ကမ္းလွမ္းတုန္းက ေျပာစကားေတြကိုပါ ထည့္သြင္းေရးသားခဲ့ပါတယ္။ ရူးခ်င္ေယာင္ေဆာင္ၿပီး ေထာင္ထဲအပို႔ခံရမွာ လြယ္ကူေပမယ့္ ေထာင္ထဲကေန ျပန္ထြက္ဖို႔က်ေတာ့ လံုးဝမျဖစ္ႏိုင္သေလာက္ရွိေနခဲ့တာပါ။ ဒါေၾကာင့္ Nellie အေနနဲ႔ အယ္ဒီတာကို “ကၽြန္မကို ဘယ္လိုျပန္ေခၚထုတ္မွာလဲ” ဆိုၿပီး ေမးခဲ့ပါတယ္။ အယ္ဒီတာဆီမွ မေရရာတဲ့ “မသိဘူး” ဆိုတဲ့အေျဖအရင္ဆံုးထြက္လာခဲ့ၿပီးမွ “မရရတဲ့နည္းလမ္းနဲ႔ျပန္ထုတ္မယ္၊ မင္းဟာဘယ္သူျဖစ္တယ္၊ ဘာေၾကာင့္ဒီအထဲဝင္သြားရတယ္ဆိုတာေတြကိုပါ ထုတ္ေျပာသင့္ေျပာၿပီး ထုတ္ေပးမယ္၊ ဒီေတာ့ အထဲကိုသာေရာက္ေအာင္ဝင္” ဆိုၿပီး အယ္ဒီတာရဲ႕ ကတိစကားေၾကာင့္ ဒီကိစၥကိုစံုစမ္းဖို႔ ျပတ္ျပတ္သားသားဆံုးျဖတ္ခဲ့တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

Ten Days In A Mad-House

စာအုပ္ထဲ Nellie ေရးသားခဲ့တဲ့ ညွင္းဆဲနည္းမ်ားကေတာ့

www.theruin.org

(၁) ေအးခဲေနတဲ့ေဆးရံုခန္းေတြအတြင္း ေႏြးေထြးတဲ့အဝတ္ေတြ အလံုအေလာက္မေပးခဲ့လို႔ ခိုက္ခိုက္တုန္ေအာင္ခ်မ္းေနေပမယ့္ ပစ္ထားခံခဲ့ရတာေတြ၊

(၂) ေဆးရံုမွဝန္ထမ္းေတြရဲ႕အမိန္႔မနာခံတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြဆို ရိုက္ႏွက္ခံတာတာေတြ၊

(၃) မီးေဘးသို႔မဟုတ္ သဘာဝေဘးတစ္ခုခုၾကံဳလာတဲ့အခါ လူနာေတြကိုကယ္ထုတ္ဖို႔ စနစ္တက်မရွိဘဲ ဂရုမစုိက္မႈေတြနဲ႔

(၄) ေသာင္းက်န္းလြန္းတဲ့စိတ္ေဝဒနာရွင္မ်ားကို ေသေသခ်ာခ်ာထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ရမယ့္အစား ျဖစ္ကလက္စမ္း ႀကိဳးနဲ႔တုပ္ထားတာေတြ စတာေတြပဲျဖစ္ပါတယ္။

Macaulay

ဒီအျပင္ ေဆးရံုမွ ေကၽြးတဲ့အစားေသာက္ေတြဟာလည္း တကယ့္ကိုဆိုးရြားလြန္းတယ္လို႔ဆိုပါတယ္။ ေအးစက္ေနတဲ့ လက္ဘက္ရည္နဲ႔ မိႈတက္ေနတဲ့ ေပါင္မုန္႔နဲ႔ေထာပတ္တို႔ဟာ စားလို႔မရသည့္တိုင္ေအာင္ ေန႔တိုင္းေကၽြးေမြးေနခဲ့တာပါ။ တစ္ခါ Nellie စားမယ့္ ေပါင္မုန္႔ထဲက ပင့္ကူပါလာခဲ့ပါေသးတယ္။ အကယ္၍ ေကၽြးတဲ့အစားေတြကိုကုန္ေအာင္မစားဘူးဆိုရင္လည္း ေဆးရံုဝန္ထမ္းေတြရဲ႕ရိုက္ႏွက္ျခင္းကို ခံရပါေသးတယ္လို႔ Nellie က စာအုပ္ထဲမွာ ေရးသားထားခဲ့ပါတယ္။

READ
အေမရိကန္သမိုင္းမွတ္တမ္းမွာ ဆန္းၾကယ္မႈေတြ ျပည့္ႏွက္ေနတဲ့ဆိုတဲ့ North Brother ကၽြန္း
Bryson Jack

အဆိုးရြားဆံုးအခ်ိန္ကေတာ့ ေရခိ်ိဳးတဲ့အခ်ိန္ပဲျဖစ္ပါတယ္။ မိန္းမတိုင္းကို ကိုယ္တံုးလံုးခၽြတ္ကာ ေဆးရံုဝန္ထမ္းေတြမွ ေရခ်ိဳးေပးတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ Nellie ကိုယ္တိုင္လည္း ေရခဲေရတမွ်ေအးစက္ေနတဲ့ေရနဲ႔ ေရခ်ိဳးေပးတာခံခဲ့ရၿပီး ဒူးေတြတစ္ဖက္နဲ႔တစ္ဖက္အခ်င္းခ်င္းရိုက္တဲ့အထိ ခိုက္ခိုက္တုန္ေအာင္ခ်မ္းေအးေနေပမယ့္ ေခါင္းေပၚကေရျတစ္ပံုးၿပီးတစ္ပံုးေလာင္းခ်ိဳးေပးတာ ေရနစ္ေနသလိုပဲ၊ သူမေတာင္ ခဏတာ ရူးသြပ္သြားခဲ့တယ္ဆိုၿပီး ေရးသားထားခဲ့ပါေသးတယ္။

Maurizio

မနက္ (၆) နာရီမွ (၈) နာရီၾကာေအာင္ ခုံတန္းလ်ားေတြေပၚမွာ တုပ္တုပ္မွ်မလႈပ္ေအာင္ထိုင္ခိုင္းခဲ့တဲ့အတြက္ သူမကို အျမန္ဆံုးလာမေခၚရင္ တကယ္ရူးသြားႏိုင္တယ္လို႔ Nellie ကေရးခဲ့ပါေသးတယ္။

City of St. Louis Water Department

စိတၱဇေဆးရံုထဲေရာက္သြားတဲ့ (၁၀) ရက္အတြင္း သူမအေရွ႕မွာ လူနာေတြကိုဆက္ဆံပံုေတြ၊ သူမကိုယ္တိုင္အဆက္ဆံခံခဲ့ရတဲ့ပံုစံေတြေၾကာင့္ Nellie ဟာ လံုးဝ အံ့ၾသနပမ္းျဖစ္ခဲ့ရပါတယ္။ အေကာင္းအတုိင္း ရွိေနတဲ့လူကိုေတာင္ ဒီေဆးရံုထဲ သြားပို႔ထားလိုက္ရင္ တကယ္ရူးသြားႏိုင္တယ္ဆိုၿပီး စာအုပ္ထဲ ထည့္ေရးထားပါေသးတယ္။ စာအုပ္ထဲပါတဲ့ အေၾကာင္းအရာအမ်ားအရ လူနာမ်ားကို ညွင္းဆဲပံုေတြ၊ ႏွိပ္စက္ပံုေတြ၊ လူမဆန္စြာဆက္ဆံပံုေတြအေၾကာင္း ျပည္သူလူထုမ်ားမွ ခေရေစ့တြင္းက်သိခြင့္ရရွိခဲ့ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္လည္း Nellie ကို သက္ေသထားၿပီး အာဏာပိုင္ေတြမွ ဝရမ္းထုတ္ကာ ေဆးရံုတြင္း စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈေတြကို ေသေသခ်ာခ်ာျပဳလုပ္ခဲ့တာပဲျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီေနာက္ပိုင္းမွာေတာ့ တခ်ိဳ႕စိတၱဇေဆးရံုေတြဟာ အၿပီးအပိုင္ပိတ္လိုက္ရသလို အျခားေသာ ေဆးရံုမ်ားဟာလည္း တစနဲ႔တစ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲခဲ့ၾကပါေတာ့တယ္။ ထို႔ေနာက္အစိုးရႏွင့္ျပည္သူတို႔ပူးေပါင္းၿပီး ေဒၚလာ (၈၅၀,၀၀၀) ေထာက္ပံ့ကာ စိတ္ေရာဂါသည္မ်ားအတြက္ ေကာင္းမြန္မွန္ကန္တဲ့ နည္းလမ္းမ်ားျဖင့္ ျပဳစုေစာင့္ေရွာင္ေစခဲ့ပါတယ္။

“ကၽြန္မေၾကာင့္ကံဆိုးျခင္းေတြၾကံဳႀကိဳက္ေနၾကရတဲ့ လူတစ္စုကို ေသခ်ာေစာင့္ေရွာက္ေပးမယ့္ အေျခအေနေျပာင္းလဲသြားမယ္ဆိုရင္ ေက်နပ္ရပါၿပီ” လို႔ Nellie ဟာ သူမခံစားခ်က္ကို စာအုပ္ထဲမွာ ခ်ျပသြားခဲ့ပါတယ္။

Library of Congress

Source: Boredpanda

Penny

 

 

SHARE